Terug naar Artikelen

Overzicht Webrichtlijnen 2

Sinds juli 2011 bestaat er een nieuwe standaard voor de kwaliteit en toegankelijkheid van websites, Webrichtlijnen versie 2. Deze nieuwe versie van de Webrichtlijnen is gebaseerd op de internationale toegankelijkheidsrichtlijnen, WCAG 2.0. De richtlijnen gelden voor alle digitale dienstverlening en informatieverstrekking van overheden en semi-overheden. Sinds 28 mei 2013 is Webrichtlijnen 2 in de Waarmerk drempelvrij.nl opgenomen. In dit artikel geven we een overzicht van belangrijke overeenkomsten en verschillen met de oude versie.

Nieuwe richtlijnen

Het internet en de manier waarop we het gebruiken verandert. Nieuwe technologie wordt ontwikkeld. In 1999 is de eerste toegankelijkheidsstandaard WCAG gelanceerd. Sindsdien is de ontwikkeling van internet(toepassingen) razendsnel gegaan; responsive design, HTML5, Ajax, PDF, JavaScript, Flash, Silverlight en video zijn niet weg te denken bij nieuwe websites. Er is daarom hard gewerkt aan een nieuwe versie van WCAG, waarin deze nieuwe technieken én mogelijk toekomstige technieken een plek hebben gekregen. 

Eind 2008 werd door WCAG 2.0 gelanceerd: een leidraad waarmee zowel webontwikkelaars als webmanagers een handvat hebben om hun website, webapplicaties en content niet alleen nu, maar ook in de toekomst beter en toegankelijker te maken. Met deze standaard als uitgangspunt hebben het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Stichting Waarmerk drempelvrij.nl en Stichting Accessibility vervolgens Webrichtlijnen 2 ontwikkeld.

Overeenkomsten oude en nieuwe versie

Webrichtlijnen 1 en 2 hebben hetzelfde doel: iedereen toegang te verschaffen tot online informatie en dienstverlening van goede kwaliteit. De Webrichtlijnen zijn vooral een middel: een instrument voor ‘goed opdrachtgeverschap’ en een norm voor toetsing. Versie 2 is net als zijn voorganger een overheidsstandaard.

Opbouw van versie 2

Versie 2 is gelaagd opgebouwd. De nieuwe versie is gebaseerd op de 4 principes van WCAG 2.0: Waarneembaar, Bedienbaar, Begrijpelijk en Robuust. Daaraan is een 5e principe toegevoegd: Universeel. Deze 5 principes bevatten samen 22 richtlijnen. Deze zijn weer onderverdeeld in succescriteria. Per succescriterium wordt vervolgens uitgelegd hoe bij specifieke technologieën (HTML, JavaScript, Flash, etc) aan het criterium kan worden voldaan. Dit gebeurt in zogenaamde 'technieken'. >Zie ook onderstaande afbeelding (uitleg).

opbouw van Webrichtlijnen 2 

Verschillen tussen oude en nieuwe versie

Versie 1 is gebaseerd op HTML als basistechnologie. Versie 2 staat ook andere technologieën als basis toe. Zolang deze maar ‘door toegankelijkheid ondersteund' worden. WCAG 2.0 is integraal overgenomen, waarmee goed wordt aangesloten bij de internationale ontwikkelingen. Er is ook een aantal inhoudelijke verschillen: Zo is bijvoorbeeld een alternatief voor JavaScript niet vereist bij versie 2 en zijn unieke en duurzame URI’s geen basiseis meer.

Ook het gebruik van abbr elementen bij afkortingen is geen eis meer. Waar bij versie 1 bij bepaalde technologieën alleen werd gekeken of er een bruikbaar HTML alternatief aanwezig was, wordt bij versie 2 naar de toegankelijkheid van de technologie zelf gekeken. Dat is belangrijk als van bijvoorbeeld PDF, Flash of Silverlight wordt gebruikt: deze worden in versie 2 meegenomen in het onderzoek, hoewel t/m mei 2014 enkele uitzonderingen gelden. Zie de tijdelijke ontheffingslijst voor meer informatie.

Universele richtlijnen

Webrichtlijnen 2 omvat meer dan WCAG 2.0: Er komen 10 universele richtlijnen bij. Deze richtlijnen gaan verder dan toegankelijkheid en richten zich op gebruiksvriendelijkheid, kwaliteit en zoekmachineoptimalisatie. Eén van de universele richtlijnen stelt bijvoorbeeld dat de website 'gelaagd' dient te zijn gebouwd, zodat de basiscontent en -functionaliteit onder alle omstandigheden beschikbaar is.

Tenslotte zijn de Prioriteiten 1, 2 en 3 uit de Webrichtlijnen veranderd in Niveau A, AA en AAA. Let wel op: Sommige eisen die aan niveau A worden gesteld, zijn strenger dan de eisen uit Prioriteit 1 in versie 1. Als geheel bevat Webrichtlijnen versie 2 niveau AA voor een groot deel wel dezelfde eisen als Prioriteit 2 in de oude norm.

Toepassingskader en 'pas toe of leg uit'

Het concept-toepassingskader is gepubliceerd en met een brief van minister Plasterk naar de Tweede Kamer gestuurd. Het beschrijft het kader waarbinnen de Webrichtlijnen moeten worden toegepast op websites van de Nederlandse (semi-)overheid. Het kader geldt voor alle digitale dienstverlening en informatieverstrekking van overheden en semi-overheden. 

In het Algemeen Overleg Informatie- en Communicatietechnologie van 3 april 2013 met de Vaste Commissie voor Binnenlandse Zaken heeft minister Plasterk toegezegd vóór de zomer het toepassingskader voor de Webrichtlijnen toe te sturen. Een concept (versie 0.7) van het Toepassingskader is inmiddels naar de Tweede Kamer gestuurd gepubliceerd op rijksoverheid.nlAlle online dienstverlening van Nederlandse overheden moet voldoen aan de Webrichtlijnen. Met het document wil men zoveel mogelijk in begrijpelijke taal duidelijk maken hoe overheden in de praktijk zo goed mogelijk kunnen voldoen aan de richtlijnen voor toegankelijke websites. Het geeft concrete handvatten voor een goede toepassing op overheidswebsites van de Webrichtlijnen. Ze zijn geschreven met het doel om de beschikbaarheid van digitale informatie voor zoveel mogelijk gebruikers te borgen.

Artikelen over Webrichtlijnen 2

Leer meer over WCAG 2.0 en Webrichtlijnen 2

Meer leren over de WCAG 2.0 en Webrichtlijnen 2.0 (WCAG 2.0 + extra kwaliteitsrichtlijnen)? Dat kan! Onze trainingen met praktijkvoorbeelden leren je meer over deze nieuwe toegankelijkheidsrichtlijnen en bieden ruimte voor je eigen vragen:

We geven ook trainingen, speciaal voor redacteuren:

Bekijk onze trainingen pagina voor een overzicht van al onze trainingen.

Gerelateerd

  • Delen op Facebook
  • Delen op Twitter
  • Delen op LinkedIn